Παραδοσιακά έπιπλα από ξύλο καστανιάς και λοιπές ξύλινες δημιουργίες της Ιεράς Μονής του Ξενοφώντος

«Αγάπα και από κει κι ύστερα κάνε ότι θέλεις» λέει ο ηγούμενος της Μονής Ξενοφώντος, εννοώντας ότι η αγάπη με ασφάλεια θα σε σπρώξει σε καλά μονοπάτια.

Σαν κι αυτό που ακολουθείς για να φθάσεις από τη Μονή Ξενοφώντος στο ξυλουργείο της, όπου σχεδιάζονται και κατασκευάζονται παραδοσιακά έπιπλα από ξύλο καστανιάς, απαράμιλλης ξυλουργικής τέχνης.

Ο υπεύθυνος του ξυλουργείου, ο πατέρας Σεραφείμ, ο οποίος σχεδιάζει όχι μόνο τα ίδια τα έπιπλα αλλά και τον σωστό τρόπο ταιριάσματος των ξύλων καστανιάς, είναι γνωστός για την αγάπη του για την Αγιορείτικη παράδοση.

Η Αγιορείτικη κατασκευαστική παράδοση συνοψίζεται σε δύο συνιστώσες, τη λιτή αρχοντιά και την αντοχή στο χρόνο.

Τη λιτή αρχοντική εμφάνιση των παραδοσιακών επίπλων από ξύλο καστανιάς, που κατασκευάζονται στο ξυλουργείο της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος, ακόμη και των πιο περίτεχνα διακοσμημένων με χειροποίητα ξυλογλυπτικά αριστουργήματα, μπορεί κανείς να τη διαπιστώσει απλούστατα κοιτάζοντας τις φωτογραφίες κάποιων χαρακτηριστικών δειγμάτων.

Η ενσωματωμένη χιλιόχρονη Αγιορείτικη παράδοση στην διαδικασία κατασκευής των παραδοσιακών επίπλων από ξύλο καστανιάς που κατασκευάζονται στο ξυλουργείο της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος είναι αρκετά πιο δύσκολο να γίνει άμεσα αντιληπτή.

Κατ’ αρχήν το ξύλο έρχεται όλο από τα δάση της μονής και των άλλων μονών τού Αγίου Όρους.

Χάρη σε ένα πρόγραμμα που κρατάει από παλιά, εργάτες του δάσους ζουν εδώ και χρόνια με δαπάνες της μονής και κάτω από την επίβλεψη των μοναχών, με σπίτια κοντά στα δέντρα, τα οποία αγαπούν και τα γνωρίζουν ένα προς ένα.

Μιλούν γι΄ αυτά σαν να είναι γνωστοί τους.

Βγαίνουν στο δάσος ακόμη και σε ημέρες με χιόνι, το καθαρίζουν συνέχεια, κόβουν τις καστανιές όταν φθάσουν στα δεκαεπτά τους χρόνια και την εποχή που τα «νερά», δηλαδή οι χυμοί, κατεβαίνουν, αφήνοντας στη ρίζα κάπου είκοσι πέντε βλαστάρια.

Ύστερα από επτά χρόνια τα ελαττώνουν στα έξι - επτά πιο γερά και προσέχουν να υπάρχει ίσκιος από άλλα μεγαλύτερα δέντρα για να ευδοκιμήσουν.

Όλο το δάσος της μονής παρακολουθείται και, παρ΄ όλο που η καστανιά δεν είναι από τα πιο συμφέροντα ξύλα, όταν είναι να πουληθούν έξω στο εμπόριο, η μονή συνεχίζει να συντηρεί το δάσος όπως το βρήκε.

Κόβει τα ξύλα που χρειάζεται χωρίς να ελαττώνεται τελικά η δασική ύλη.

Κάθε κορμός, όταν φθάσει στο ξυλουργείο, σχίζεται τόσο προσεκτικά και προγραμματισμένα ώστε να εξασφαλίζεται η βέλτιστη διατήρηση των ποιοτικών χαρακτηριστικών της καστανιάς για πολλές εκατοντάδες χρόνια.

Ξεχόντρισμα, πλάνισμα, δημιουργία προφίλ, όλα γίνονται μέσα στο ξυλουργείο της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος.

Αν υπάρχει ρόζος θα γίνει ξύλο για τη σκεπή, τα κοντά ξυλάκια, που φαίνονται να περισσεύουν, τελικά δεν περισσεύουν γιατί χάρη σε ειδικό μηχάνημα συγκόλλησης αυξημένης πίεσης, με ένα πανέξυπνο σύστημα, τελειοποιημένο από τον πατέρα Σεραφείμ, που αν και αυτοδίδακτος διαθέτει πολύ στέρεες γνώσεις μηχανικής, -όπως μαρτυράει και ο νέος Καθολικός Ναός του Ιερού Ησυχαστηρίου Τιμίου Προδρόμου Ακριτοχωρίου που αξιώθηκε να σχεδιάσει- τα κολλούν μεταξύ τους και δημιουργούν ξύλινες πλάκες.

Αυτές που μπορούν να γίνουν με τη σειρά τους τρούλοι, βιβλιοθήκες, παράθυρα, πατώματα σε διάφορες περίτεχνες εκκλησιαστικές κατασκευές αλλά και απλά στιβαρά οικιακά έπιπλα, που όταν τις βλέπεις λες πως έχουν βγει από το πιο προχωρημένο εργοστάσιο ξυλουργίας.

Ακόμη και εκείνα τα πρώτα κομμάτια που προκύπτουν στην πρώτη επαφή της μηχανής με τον κορμό, τα καπάκια, αν και φαίνονται τελείως άχρηστα, στο Όρος δεν πετιούνται και τα συναντάς στο πλάι του μοναστηριακού μονοπατιού να το στηρίζουν έξυπνα και να το διαμορφώνουν αρμονικά μέσα στο υπόλοιπο τοπίο.

Τα δέντρα του μοναστηριακού δάσους κόβονται με σύνεση και με την έγνοια ποτέ να μη λιγοστέψουν.

Η «κτίση» αντιμετωπίζεται σαν κληρονομιά που πρέπει να παραδοθεί τουλάχιστον όπως παρελήφθη, αφού όπως λέει ο ηγούμενος της Μονής Ξενοφώντος γέροντας Αλέξιος: «Εδώ είμαστε όλοι φερτοί, αλλά μην ξεχνάτε ότι η αγάπη είναι εφευρετική...».

Όλες οι κατασκευές του ξυλουργείου της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος γίνονται κατόπιν παραγγελίας.

Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνείτε στο imxenof@gmail.com

Υποκατηγορίες